Tag Archives: Công nghệ

Lạ lùng các kiểu thời tiết quái dị, khắc nghiệt trên hành tinh

1.Đầu tiên là mặt trăng vệ tinh IO, sao Mộc. Khác xa với quan niệm là một hành tinh chứa đầy băng giá, IO có hệ thống núi lửa nhiều và chúng vẫn đang hoạt động phun trào dung nham, nhiệt độ khủng lên tới 1.600 độ C.

La lung cac kieu thoi tiet quai di, khac nghiet tren hanh tinh
Nguồn ảnh: NASA. 

Không dừng lại ở đó; tính chu kỳ của các vụ phun trào núi lửa trên IO cũng đã thay đổi qua nhiều thập kỷ. Các vụ nổ xảy ra cứ sau 540 ngày Trái đất hoặc lâu hơn vào những năm 1990.

Hành vi định kỳ này dường như dừng lại vào đầu những năm 2000 nhưng lại xuất hiện vào khoảng năm 2013, với những vụ phun trào diễn ra vào khoảng sau mỗi 475 ngày.

2. Ít ai ngờ rằng, sao Hải Vương sở hữu những cơn gió mạnh nhất Hệ Mặt trời với tốc độ gió là 1.930 km/h – lớn hơn cả tốc độ âm thanh, thật kinh ngạc đúng không nào!

Và những cơn gió của sao Hải Vương hoạt động ở dải rộng hơn nhiều trên khắp hành tinh, còn bầu khí quyển của Sao Hải vương là hỗn hợp hỗn hợp của khí hydro và heli, với các ion metan, nước và amoniac.

La lung cac kieu thoi tiet quai di, khac nghiet tren hanh tinh-Hinh-2
Nguồn ảnh: Sapce. 

Màu xanh lam của hành tinh là đặc trưng do mêtan hấp thụ các bước sóng đỏ của ánh sáng từ mặt trời.

Mời quý vị xem video: Bí ẩn ngôi sao kỳ lạ nhất vũ trụ. Nguồn video: Cuộc sống thực

Lạ lùng các kiểu thời tiết quái dị, khắc nghiệt trên hành tinh Công nghệ

Loài vẹt kỳ quái không biết bay nhưng thơm như nước hoa

Loài vẹt kakapo là một loài vẹt khác thường. Chúng được coi là loài vẹt lớn nhất thế giới, đã từng phổ biến khắp các vùng miền New Zealand cho đến khi bị những kẻ săn mồi săn đuổi đến bờ vực tuyệt chủng.Vẹt kakapo còn được gọi là vẹt cú, tên khoa học là Strigops habroptilus. Nó gây ấn tượng ban đầu là rất béo và cục mịch, có màu lông xanh lục sáng và khuôn mặt hơi giống cú mèo.Thực tế, tính cách của vẹt kakapo cũng như ngoại hình của mình. Chúng vụng về, hậu đậu và chất phác, thậm chí còn không biết bay.Không chỉ thế, vì là loài sống đơn độc, kakapo không ghép đôi. Lý do duy nhất để chúng gặp nhau là để giao phối.Các nhà khoa học phải công nhận, loài vẹt này còn cực lười yêu đương và sinh sản. Trong khoảng từ 2 – 4 năm, khi những cây Rimu đặc trưng ở New Zealand ra quả, vẹt kakapo mới chịu đi tìm bạn tình để kết đôi.Qua quan sát, các nhà nghiên cứu cũng thấy rằng, vẹt kakapo mập mạp rất thật thà và quá thân thiện.Có thể nói, hầu như vẹt kakapo không có bất cứ một cơ chế phòng vệ chủ động nào. Thậm chí đôi lần vì tò mò, loài vẹt này còn tự dẫn xác vào chốn hiểm nguy mà vẫn vô tư, không hề hay biết.Khi thấy thứ gì đó lạ mắt hoặc nghe thấy âm thanh lạ, vẹt kakapo sẽ không cưỡng lại được, chủ động chạy đến “hóng” xem đó là thứ gì. Vì vậy, không thiếu lần vẹt kakapo đâm đầu vào chỗ chết.Thú vị ở chỗ, vẹt kakapo không biết bay nhưng lại leo trèo rất tài tình nhờ bộ vuốt sắc nhọn và chiếc mỏ cứng cáp, rất khỏe. Nhiều người còn cho rằng, sở dĩ vẹt kakapo không biết bay vì chúng quá béo, không thể nhấc nổi thân mình lên.Vẹt kakapo cũng rất thích đi bộ vào ban đêm. Chúng có thể ngủ cả ngày và lang thang dưới nền đất rừng một mình vào ban đêm.Nghe có vẻ kỳ quặc và vô dụng nhưng vẹt kakapo lại nổi tiếng vì mùi thơm của mình. Mùi của kakapo thường được vì như hoa thơm và mật ngọt, hay mùi của các loại nước hoa xịt khử mùi.Đáng tiếc, mùi hương gây thương nhớ này lại khiến kẻ thù dễ dàng tìm ra kakapo hơn. Mời quý vị xem video: Những trận chiến động vật hấp dẫn và ly kỳ nhất

Loài vẹt kỳ quái không biết bay nhưng thơm như nước hoa Công nghệ

7 mẫu điện thoại hoạt động bền bỉ đáng chú ý nhất

Huawei P30 Pro có pin 4.200 mAh cho phép điện thoại hoạt động hơn 22 giờ liên tục. Điện thoại tích hợp cảm biến ảnh tương ứng với zoom quang 5x, màn hình OLED cong 6,4 inch và cảm biến dấu vân tay dưới màn hình.iPhone 11 Pro Max có thể hoạt động đến 24 giờ với pin 3.969 mAh. Điện thoại có màn hình OLED 6,5 inch, chip A13 Bionic và cảm biến kết hợp góc rộng, góc cực rộng và tele rất hấp dẫn.Với pin 4.300 mAh và thời lượng pin khoảng 21 giờ, Samsung Galaxy Note 10 Plus có đủ năng lượng cho màn hình khổng lồ 6,8 inch hoạt động cả ngày, chụp ảnh cực chất với một camera đơn ở phía trước, 3 camera ở mặt sau và ToF (cảm biến độ sâu).Samsung Galaxy S10 Plus có màn hình AMOLED chất lượng, một loạt các tùy chọn camera, khả năng sạc các thiết bị không dây khác và tuổi thọ pin bền bỉ khoảng 21 giờ.Mặc dù ra mắt vào năm ngoái nhưng iPhone XR vẫn có thời gian hoạt động bền bỉ khi cung cấp nhiều tính năng, đặc biệt màn hình rộng trong khung máy có kích thước hợp lý, hiệu suất mạnh mẽ, Face ID và sạc không dây.ZenFone 6 với chip Qualcomm Snapdragon 855, RAM 6 GB, dung lượng lưu trữ 64 GB, Flip Camera cho phép tích hợp màn hình không viền. Điểm mạnh của điện thoại này là pin 5.000 mAh cung cấp thời lượng vượt xa mức trung bình.Motorola Moto G7 Power có thông số kỹ thuật tầm trung không ngốn năng lượng pin với màn hình 6,2 inch độ phân giải 19/9 HD +, chip Snapdragon 632, cảm biến ảnh 12 megapixel ở mặt sau) và pin khổng lồ 5.000 mAh./.

7 mẫu điện thoại hoạt động bền bỉ đáng chú ý nhất Công nghệ

Lợi ích bất ngờ từ việc vệ sinh điện thoại thường xuyên

[unable to retrieve full-text content] Có rất nhiều nguyên nhân khiến người dùng cần suy nghĩ đến việc vệ sinh điện thoại thường xuyên, đặc biệt là vi khuẩn.

Lợi ích bất ngờ từ việc vệ sinh điện thoại thường xuyên Công nghệ

Kỳ thú giải mã hiện tượng chuột không sợ… mèo

(Kiến Thức) – Khi chuột nhiễm một loại ký sinh trùng kỳ lạ là Toxoplasma gondii, bị tác động mạnh vào khu vực có chức năng phát hiện mùi của não chuột, nó sẽ không thể nào phát hiện ra mùi mèo dẫn đến chuột không sợ mèo nữa.

Hiện tượng những con chuột không sợ mèo được cho là do chúng bị nhiễm một loại ký sinh trùng kỳ lạ là Toxoplasma gondii.

Khi loại ký sinh trùng này nhiễm vào chuột, kể cả ở mức độ nhẹ, thì nó làm cho những con chuột mất đi vĩnh viễn “cảm giác” sợ hãi loài mèo. Do loại ký sinh trùng đó đã tạo ra các u nang trong não gây viêm não chuột.

Ky thu giai ma hien tuong chuot khong so… meo
 

Thậm chí ngay cả khi loại bỏ hoàn toàn hoặc phần lớn những ký sinh trùng này khỏi chuột thì chuột vẫn có những thay đổi sâu sắc về mặt hành vi. Kể cả khi chuột mới nhiễm ký sinh trùng Toxoplasma gondii ở mức độ nhẹ thì nó vẫn có những thay đổi thường xuyên đáng kể về hành vi.

Mời quý vị xem video: Tan chảy hình ảnh mèo con đáng yêu nhất hệ Mặt trời

Những con chuột nhắt này dám đối mặt với mèo vì chúng bị nhiễm loại ký sinh trùng kỳ lạTheo lý giải của nhà nghiên cứu Wendy Ingram tại Đại học California, Berkeley cho biết, chính Toxoplasma gondii đã tác động mạnh vào khu vực có chức năng phát hiện mùi của não chuột.

Vì thế nó làm cho loài gặm nhấm này không thể nào phát hiện ra mùi mèo dẫn đến nó không thấy sợ mèo nữa. Rất có khả năng ký sinh trùng đã trực tiếp làm thay đổi các tế bào liên quan đến bộ nhớ của não chuột.

Được biết, Toxoplasma gondii là một loại ký sinh trùng phổ biến trong thế giới và nó lây nhiễm vào phần lớn động vật có vú, kể cả con người. Nhưng loại sinh vật đơn bào này chỉ có thể sinh sản trong cơ thể của mèo và chuột.

Một số nghiên cứu còn tìm thấy, chính loài ký sinh trùng này tạo ra cảm giác kích thích tình dục ở chuột khi đánh hơi thấy mùi nước tiểu của mèo và theo vòng tròn nó sẽ lây nhiễm sang mèo theo chuỗi thức ăn.

Hiện có khoảng một phần ba đến một nửa số người trên thế giới bị nhiễm loại ký sinh trùng trên. Khi xâm nhập vào não người, nó dễ dẫn đến tâm lý muốn tự tử và ảnh hưởng tới sức khỏe tâm thần của người dẫn đến chứng lo âu hay bất an.

Kỳ thú giải mã hiện tượng chuột không sợ… mèo Công nghệ

Dùng người hay robot chinh phục không gian thì tốt hơn?

Với câu hỏi dùng người hay robot chinh phục không gian thì tốt hơn? Joshua Colwell, tiến sĩ và là một nhà khoa học hành tinh, giáo sư vật lý, phó chủ tịch của Khoa Vật lý và trợ lý giám đốc của Viện Vũ trụ Florida nhận định, về mặt tích cực, con người ở trong không gian sẽ linh hoạt hơn trong hoạt động thăm dò, cảm ứng và sở hữu trí thông minh cực tốt, xử lý tình huống nhanh nhạy.

Về điểm trừ, con người mong manh, dễ bị tổn thương, kén chọn môi trường và có sức chịu đựng thấp đối với môi trường không gian (ví dụ như bức xạ năng lượng cao, cực nóng và lạnh, v.v.).

Sự sống của con người (nhu cầu thực phẩm, nước và oxy) trong không gian đòi hỏi một số tiền lớn để chi trả, đi kèm kinh phí đầu tư cho nhiều hệ thống dự phòng để giảm thiểu rủi ro các phi hành gia, cũng như cho các phi hành đoàn.

Dung nguoi hay robot chinh phuc khong gian thi tot hon?
 Nguồn ảnh: NASA.

Đối với sao Kim và sao Thủy thì nóng vô cùng, còn vành đai tiểu hành tinh và sao Mộc lạnh vô cùng. Thời gian di chuyển lâu đến những thế giới này sẽ là bản án tử hình cho con người do phơi nhiễm phóng xạ, chưa kể đến việc mất xương và teo cơ.

Trong khi yếu tố máy móc, robot có thể khắc phục được những vấn đề trên.

Về cơ bản, không có sự lựa chọn thực sự giữa robot và yếu tố con người. Cả hai đều hiệp lực và phụ thuộc lẫn nhau. Thăm dò robot là cần thiết để cho phép khám phá, thiết lập bối cảnh, cung cấp thông tin quan trọng và giảm rủi ro cho con người.

Hãy tưởng tượng chương trình Apollo sẽ hoạt động như thế nào nếu không có robot, Lunar Orbiter để lập bản đồ bề mặt mặt trăng.

Mời quý vị xem video: Bí ẩn ngôi sao kỳ lạ nhất vũ trụ. Nguồn video: Cuộc sống thực

Dùng người hay robot chinh phục không gian thì tốt hơn? Công nghệ

Loài hồng trà độc nhất vô nhị trên thế giới ở Yók Đôn

Các chuyên gia nước ngoài xác định hồng trà ở Vườn Quốc gia Yók Đôn là loài đặc hữu cực kỳ quý hiếm, chưa từng phát hiện trên thế giới.

Một ngày cuối năm, chúng tôi có dịp theo chân các kiểm lâm viên của Vườn Quốc gia (VQG) Yók Đôn (tỉnh Đắk Lắk) lên thăm quần thể cây hồng trà trên đỉnh Yók Đôn. Sau nhiều giờ băng rừng, chúng tôi đã đặt chân đến đỉnh núi, có độ cao hơn 480m so với mặt nước biển, nơi phần lớn ngày trong năm sương mù bao phủ.

Loài đặc hữu của thế giới

Nói quần thể nhưng loài hồng trà ở đây phân bố rải rác trên diện tích rộng nên chỉ lâu lâu chúng tôi mới bắt gặp một nhóm 2-3 cây sống dưới tán rừng xanh. May mắn cho chúng tôi là lên rừng đúng vào dịp hồng trà Yók Đôn nở hoa. Tuy nhiên, hoa hồng trà Yók Đôn cũng khan hiếm như cái loài đặc hữu này, mỗi cây chỉ vài ba hoa. Hồng trà Yók Đôn là loại cây bụi, cao khoảng 3m, đường kính chỉ khoảng 3 đến 4cm, lá hình bầu dục, nhọn 2 đầu, cánh hoa màu hồng, nhị hoa màu vàng tươi, quả màu xám trắng. Từng làn gió đưa mùi hương thoang thoảng từ 2 hoa hồng trà mới nở khiến cơ thể tôi cảm thấy sảng khoái sau cả một hành trình dài mệt mỏi.

Loai hong tra doc nhat vo nhi tren the gioi o Yok Don
Hồng trà Yók Đôn loài đặc hữu trên thế giới 

Anh Mai Văn Hòa, cán bộ Phòng Khoa học và Hợp tác quốc tế (VQG Yók Đôn), cho biết năm 2005, đoàn chuyên gia Nhật Bản đã có chuyến khảo sát và lấy mẫu cây hồng trà tại đây về nghiên cứu. Sau 2 năm xét nghiệm ADN và kiểm tra, đối chiếu với các loại hồng trà trên thế giới, các chuyên gia Nhật Bản kết luận đây là loài cây đặc hữu, lần đầu tiên trên thế giới phát hiện tại VQG Yók Đôn. Cũng từ đó, loài hồng trà này đã được đặt tên khoa học là Camellia Yokdonensis (hồng trà Yók Đôn).

Loai hong tra doc nhat vo nhi tren the gioi o Yok Don-Hinh-2
 Hiện chưa có một nghiên cứu toàn diện để xác định giá trị khoa học của loài cây đặc hữu VQG Yók Đôn

Cũng theo ông Hòa, sở dĩ loài hồng trà Yók Đôn được phát hiện muộn do chúng chủ yếu sống trên núi Yók Đôn, nơi rất ít người tới, các loài động thực vật ở đây gần như nguyên vẹn. Đặc trưng chung của hồng trà không chỉ có giá trị về mặt khoa học mà cả giá trị dinh dưỡng, cây dược liệu giúp bồi bổ sức khỏe, tiêu hóa tốt, điều trị bệnh. Tuy nhiên, hiện nay hồng trà Yók Đôn vẫn chưa được nghiên cứu một cách toàn diện để xác định các hoạt tính, giá trị y học, khoa học để có kế hoạch bảo tồn, nhân giống loài cây đặc hữu này.

Phát hiện loài Già đẫy Java

Vào cuối năm 2019, trong quá trình thực hiện nhiệm vụ tuần tra, tổ tuần tra của Đồn Biên phòng cửa khẩu Đắk Ruê đã phát hiện 2 cá thể chim bị kiệt sức đang nằm trên đường trong khu vực rừng VQG Yók Đôn. Ngay sau đó, tổ tuần tra đã bàn giao cho VQG Yok Đôn chăm sóc, nghiên cứu. Hai cá thể chim này được xác định là Già đẫy Java, tên khoa học Leptoptilos Javanicus, có tên trong Sách đỏ Việt Nam và thuộc nhóm IB của Nghị định 32/2006/NĐ-CP, là nhóm các loài động vật hoang dã nguy cấp, quý, hiếm.

Loài hồng trà độc nhất vô nhị trên thế giới ở Yók Đôn – Ảnh 3.

Hai cá thể Già đẫy Java quý hiếm đang được chăm sóc tại VQG Yók Đôn

Chị Lê Thị Thảo, người trực tiếp chăm sóc các loài động vật trong VQG Yók Đôn, cho biết sáng sớm hàng ngày, chị phải ra chợ mua khoảng 2 kg cá loại nhỏ về chia làm 2 bữa cho 2 chú Già đẫy Java ăn. Loài này rất thông minh, chúng thích ăn cá còn sống và ăn mỗi ngày 2 lần, cho thêm cũng không ăn nữa.

Ông Phạm Tuấn Linh, Phó giám đốc phụ trách VQG Yók Đôn, cho biết thời điểm cứu hộ 2 cá thể Già đẫy Java có tuổi đời chưa đầy 1 tháng, mới ra lông tơ, 1 con nặng 2,6kg, 1 con nặng 1,8kg. Sau hơn 1 tháng chăm sóc, đến nay 2 cá thể này 1 con đã 4,5kg, 1 con 4,2kg và đang phát triển tốt. “Mới khoảng 2 tháng tuổi nhưng mỗi ngày 2 cá thể Già đẫy Java đã ăn hết 2kg cá, trong khi nguồn kinh phí hạn hẹp nên cũng rất khó khăn” – ông Linh cho biết thêm.

Phát hiện thêm hàng trăm loài thực vật

VQG Yók Đôn có diện tích 115.540 ha, chưa kể diện tích vùng đệm. Nơi đây có 89 loài động vật có vú, 305 loài chim, 48 loài bò sát, 16 loài lưỡng cư, là nơi trú ngụ của một số loài động vật nguy cấp mang tính toàn cầu như: bò xám, mang lớn, nai cà tông, bò banteng, voi châu Á, hổ, sói đỏ.

Năm 2018, một đề tài nghiên cứu luận án tiến sĩ công bố vườn có 858 loài thực vật. Tuy nhiên, trong năm 2019, các cán bộ khoa học của vườn đã phát hiên thêm 150 loài, nâng tổng số lên 1.008 loài thực vật với hàng trăm loài quý hiếm.

Loài hồng trà độc nhất vô nhị trên thế giới ở Yók Đôn Công nghệ

Choáng váng loạt tiện ích công nghệ “lạ lùng” nhất của tương lai

Tiện ích công nghệ lạ lùng, robot cuộn giấy vệ sinh mặt gấu Charmin có thể kết nối với smartphone để đưa giấy đến bất cứ chỗ nào bạn cần.Tại triển lãm hàng điện tử tiêu dùng (CES) 2020, công ty khởi nghiệp có trụ sở tại Thung lũng Silicon ra mắt Burger Impossible đã ra mắt thịt lợn nhân tạo (Impossible Pork), sản phẩm được nuôi cấy từ thực vật có hương vị giống thịt lợn xay. Công ty sẽ ra mắt xúc xích nhân tạo (Impossible Sausage) vào cuối tháng này với sự hợp tác mới với Burger King.Máy xăm tạm thời Prinker có giá 269 USD, có thể tạo ra hình xăm gần như lập tức mà không gây đau, với thời gian lưu giữ tốt đến cả tháng.Bàn phím vô hình SelfieType của Samsung sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để “nhìn” ngón tay của người dùng chạm trên bàn khi điện thoại được đặt trước.Vòi hoa sen Kohler Moxie là sự kết hợp giữa vòi tắm sen với loa bluetooth chống nước.Y-Brush liệu có trở thành “phép màu” nha khoa với khả năng làm sạch cả hàm răng trong 10 giây.Trình mô phỏng Eracing của Razr là một chiếc ghế đua cao cấp và được xây dựng trên từng trường hợp để đua esports. Thiết bị kết hợp ghế đua thủy lực, màn hình chiếu và bánh xe chơi game cao cấp.Robot hút bụi Narwal T10 có thể tự làm sạch. Thiết bị có thể tự động thay ngăn chứa nước bẩn sang nước sạch.Taxi bay SA-1, sản phẩm hợp tác của Hyundai và Uber Elevate. Đây là mô hình thiết bị được hai hãng phối hợp ra mắt và dự kiến sẽ được ứng dụng rộng rãi trong tương lai.Bộ xương của Delta là dạng cánh tay robot nhẹ có thể đeo trên vai như một chiếc balo, tuy nhiên thiết bị có thể hỗ trợ nâng vật nặng lên tới 100kg một cách dễ dàng.Con người nhân tạo đầu tiên trên thế giới Neon của Samsung. Neon cho biết mục tiêu của nó là để con người kỹ thuật số sẽ có thể là giáo viên, cố vấn chăm sóc sức khỏe và trợ lý… Từ đó, con người kỹ thuật số có thể tiếp tục học hỏi và thích nghi để trở thành những người bạn đồng hành độc đáo./.

Choáng váng loạt tiện ích công nghệ “lạ lùng” nhất của tương lai Công nghệ

Sát thủ ong mặt quỷ kinh khủng thế nào?

Ong mặt quỷ có nguồn gốc từ Ấn Độ, khu vực Đông Nam Á và miền nam Trung Quốc. Cơ thể chúng được đặc trưng bởi khuôn ngực màu nâu sẫm, đen. Phần đầu có màu vàng nâu với hai chiếc râu phân đốt màu nâu đen. Ở phần bụng, chúng có sự xen kẽ giữa các dải màu sắc khác nhau, trong đó, ở dải rộng đầu tiên gần với phần ngực có màu nâu sẫm, tiếp tục đan xen giữa các dải màu vàng, nâu vàng hoặc màu nâu đỏ ở cuối bụng.

Cũng như những loài ong khác, loài ong này có 3 đôi chân màu nâu sẫm, tuy nhiên, điểm nổi bật của loài này là các đốt chân của chúng đều cùng có màu vàng.

Sat thu ong mat quy kinh khung the nao?
 

Kích thước trung bình của ong mặt quỷ thường từ 20mm – 28mm, trong đó, ong chúa thường có chiều dài là 30 mm, ong đực là khoảng 24mm.

Ong mặt quỷ làm tổ ở đâu

Khác với một số loài ong khác, ngoài việc làm tổ ở các bụi cây, thân cây cao gần khu dân cư hay trần nhà thì ong mặt quỷ còn có khả năng làm tổ bên dưới mặt đất, ở những nơi khô ráo, thoáng mát và gần với các nguồn thức ăn. Thông thường, ổ của chúng có thể chứa hàng ngàn cá thể.

Ong mặt quỷ ăn gì?

Ong mặt quỷ là một loài ong rất đặc biệt, bởi chúng là loài ăn thịt. Con mồi yêu thích của chúng là ong mật, chiếm đến 70% nguồn cung cấp dinh dưỡng cho chúng. Ngoài ra, chúng còn ăn các loài côn trùng khác như muỗi, ruồi, chuồn chuồn, châu chấu và dế.

Phải làm sao khi bị ong mặt quỷ đốt?

Nếu gặp phải tình huống bị ong mặt quỷ đốt, bạn cần chú ý một số vấn đề sau:
Khi bị tấn công, bạn cần phải bảo vệ phần mặt, đầu và nhanh chóng di chuyển ra khỏi địa bàn của ong, có thể nhảy xuống khu vực nước nhiều hoặc vào nhà, rủ màn và đóng chặt cửa. Tuyệt đối không được dùng nhánh cây, quần áo để xua đuổi vì nếu chúng ta tấn công mạnh sẽ kích thích tính hung hăng của ong, chúng sẽ bu lại và tấn công dữ dội hơn.

Cần tiến hành sơ cứu kịp thời trước khi đưa đến bệnh viện để tránh nguy cơ lan độc và nguy hiểm đến tính mạng. Các bước cần tiến hành khi sơ cứu cho nạn nhân bao gồm:
Trước hết, đặt nạn nhân nằm yên, hạn chế cử động để tránh sự lan truyền của độc tố. Sau đó, dùng kìm lấy ngòi chích của ong ra. Không được dùng tay nặn ngòi vì làm thế chỉ khiến độc thấm sâu và lan nhanh vào cơ thể

Vết chích cần được vệ sinh sạch sẽ bằng nước ấm, xà bông. Sau đó, dùng khăn lạnh chườm vết thương nhằm giảm sưng, giảm đau cho nạn nhân.

Cần kịp thời đưa nạn nhân đến cơ sở y tế gần nhất để được cứu chữa kịp thời, đặc biệt là khi xuất hiện các triệu chứng như tái mặt, đổ mồ hôi lạnh, sưng tấy, khó thở, ù tai…

Cách chữa ong mặt quỷ đốt hiệu quả

Trong một số trường hợp khi chưa có điều kiện để đưa nạn nhân đến viện nhanh chóng, bạn có thể thực hiện một số biện pháp để giảm sưng, đau cho nạn nhân như sau:
Khi ở cạnh khu dân cư, tiến hành dùng đá lạnh hoặc khăn lạnh để chườm vết chích cho nạn nhân sau khi đã sơ cứu. Ngoài ra bạn có thể bôi kem đánh răng hoặc mật ong để giảm sưng tấy và làm dịu cơn đau hiệu quả.

Khi đang ở các khu rừng, ngoại ô, sau khi đã lấy ngòi chích ra, bạn có thể dùng lá chuối rừng vò hoặc nghiền nát, sau đó đắp lên vết chích để giảm cơn đau cho nạn nhân.

Nọc ong mặt quỷ độc không kém nọc rắn
Ong mặt quỷ có nọc độc cực mạnh, có thể tái tạo nọc nhiều lần. Khác với loài ong mật, sau khi đốt hết nọc độc, chúng sẽ chết, còn ong mặt quỷ không chỉ đốt một lần mà có thể nhiều lần. Nọc của loài ong này độc giống như nọc rắn, do vậy nếu không may bị tấn công phải khẩn trương đến cơ sở y tế gần nhất để giải độc. Ong mặt quỷ rất dữ tợn, khi tấn công thường kéo theo cả đàn và truy đuổi đến cùng, vì vậy nếu phát hiện tổ ong gần khu dân cư cần phá ngay.

Cách phá tổ ong mặt quỷ ăn toàn
Ong mặt quỷ thường làm tổ ở những nơi lộ thiên, nên bạn đừng bất ngờ khi nhìn thấy chúng ở trong nhà bạn, trên ban công hay là trên các ngọn cây cao ở khu vườn của bạn. Đối với những tổ ong còn nhỏ, vừa hình thành: Khi xử lý, bạn sử dụng khói để xua đuổi ong, đồng thời sử dụng màn để chụp lấy tổ ong tránh trường hợp ong đốt. Lưu ý: Khi tiến hành xử lý tổ ong, bạn cần mặc quần áo dày hoặc trùm áo mưa từ đầu tới chân, đầu đội mũ kín, đi găng tay, ủng cao; để tránh tuyệt việc ong tiếp xúc với cơ thể.

Đối với những tổ ong lớn, bạn nên liên hệ tới các chuyên gia, dịch vụ bắt ong chuyên nghiệp để xử lý. Hiện nay có một biện pháp thường được dùng ở các nước tiên tiến đó là sử dụng radar côn trùng học để vô hiệu hóa sự hoạt động của ong.

Sát thủ ong mặt quỷ kinh khủng thế nào? Công nghệ

Đột phá trong tư duy để Việt Nam bứt phá

Nếu có chính sách phù hợp, Việt Nam sẽ tận dụng được CMCN 4.0 để vượt lên thành nước phát triển. Vì vậy, CMCN 4.0 sẽ là một cuộc cách mạng về chính sách và thể chế nhiều hơn là 1 cuộc cách mạng về công nghệ.

“Khi cuộc cách mạng số, cách mạng công nghiệp (CMCN) 4.0 xảy ra thì tương lai không nằm trên đường kéo dài của quá khứ, nó tạo cơ hội cho các đổi mới sáng tạo. Các nước như Việt Nam sẽ có cơ hội bứt phá, nhưng phải là một tư duy mới, không truyền thống, không tuần tự. Cả cơ quan quản lý nhà nước, cả doanh nghiệp đều cần một sự đột phá trong tư duy, trong chính sách, trong cách tiếp cận”- đó là thông điệp được Bộ trưởng Bộ TT&TT Nguyễn Mạnh Hùng nhiều lần đưa ra trong suốt thời gian qua.

CMCN 4.0 sẽ hình thành các mối quan hệ mới, và là thách thức lớn nhất của quá trình chuyển đổi số. Nhưng cũng chính những mối quan hệ mới, những mô hình kinh tế mới sẽ phát huy hiệu quả, chẳng hạn như Uber/Grab, Airbnb… Nếu có chính sách phù hợp, Việt Nam sẽ tận dụng được CMCN 4.0 để vượt lên thành nước phát triển. Vì vậy, CMCN 4.0 sẽ là một cuộc cách mạng về chính sách và thể chế nhiều hơn là một cuộc cách mạng về công nghệ.

Đột phá trong tư duy để Việt Nam bứt phá
Đột phá trong tư duy để Việt Nam bứt phá

Vậy ngành TT&TT và các lĩnh vực đang trực tiếp được Bộ TT&TT quản lý sẽ cần thay đổi tư duy và chính sách như thế nào để có thể phát triển đột phá nhờ CMCN 4.0, góp phần vào sự phát triển của đất nước?

Nền tảng của thương mại điện tử

Từ một thị trường chuyển phát đã bão hòa, bị thua lỗ, trở thành gánh nặng, các doanh nghiệp bưu chính đang chuyển mình mạnh mẽ để trở thành nền tảng phát triển của thương mại điện tử (TMĐT). TMĐT giúp thị trường phát triển mạnh mẽ các kết nối cung cầu trong thế giới ảo. Nhưng cần có một dòng chảy vật lý tương tự thế giới thực, một kết nối vật lý trong thế giới thực. Đó chính là mạng lưới bưu chính. Bưu chính phải đảm bảo dòng chảy hàng hoá trong thế giới thực, đó chính là tương lai, là không gian vô hạn của bưu chính.

Nhưng để trở thành nền tảng phát triển TMĐT, bản thân các doanh nghiệp bưu chính cũng cần thay đổi tư duy. Thay vì chỉ làm dịch vụ chuyển phát hàng hóa, bưu chính phải đặt mục tiêu xa hơn, sở hữu và khai thác cơ sở dữ liệu khách hàng hiệu quả hơn để từ một dịch vụ cơ bản, doanh nghiệp có thể tiếp cận để cung cấp thêm các dịch vụ khác tới khách hàng. Nếu doanh nghiệp bưu chính cung cấp được nhiều dịch vụ khác nữa trên tập khách hàng của mình thì doanh thu sẽ tăng lên nhiều lần. Lĩnh vực bưu chính lúc đó không chỉ là doanh nghiệp tỷ USD, mà sẽ là doanh nghiệp hàng chục tỷ USD.

Muốn làm được điều đó, doanh nghiệp bưu chính phải thành lập một bộ phận chuyên biệt để đẩy mạnh ứng dụng ICT vào mọi hoạt động của mình. ICT không chỉ giúp đổi mới các hoạt động truyền thống, mà còn có thể tạo ra các lĩnh vực mới. Bưu chính phải thực hiện chuyển đổi số triệt để thì mới có thể sáng tạo, phát triển nhiều dịch vụ mới.

Một số doanh nghiệp bưu chính lớn đã chuyển hướng sang doanh nghiệp công nghệ và dịch vụ. Bộ TT&TT cũng đang phối hợp với Bộ Công Thương tập trung phát triển TMĐT, chú trọng xây dựng các platform (nền tảng) công nghệ cho hoạt động bưu chính.

Vì một Việt Nam số

Năm 2020, lần đầu tiên Việt Nam sẽ đăng cai tổ chức Hội nghị Viễn thông thế giới (Telecom World). Với nhận thức và xu hướng tiến tới chuyển đổi số, Bộ TT&TT đã chính thức đề nghị đổi tên hội nghị thành Digital World và được Liên minh Viễn thông thế giới ITU chấp thuận.

Trong quá trình chuyển đổi số, quan trọng nhất là chuyển đổi từ hạ tầng viễn thông thành hạ tầng ICT và làm chủ các công nghệ nền tảng của chuyển đổi số như IoT, Big Data, AI… Để chuyển đổi như vậy, các doanh nghiệp viễn thông cần nhận thức được sứ mệnh của mình với quốc gia, đó là xây dựng hạ tầng viễn thông – công nghệ thông tin (CNTT) phục vụ cho chuyển đổi số, cho một Việt Nam số, (Digital Vietnam). Không chỉ là hạ tầng viễn thông theo khái niệm truyền thống, mà còn là hạ tầng dữ liệu, lưu trữ và xử lý dữ liệu, hạ tầng IoT, hạ tầng về cung cấp ứng dụng như dịch vụ.

Tại Hội thảo Đổi mới Sáng tạo Việt Nam được tổ chức ở Hà Nội sáng 14/11, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng đã khẳng định: “5G không chỉ là cơ hội về dịch vụ kết nối, cơ hội để thay đổi thứ hạng viễn thông Việt Nam, mà còn là cơ hội để phát triển ngành công nghiệp ICT nước nhà”; “Kết nối vạn vật sẽ yêu cầu một cách đầu tư hoàn toàn khác so với mạng điện thoại di động dành cho kết nối chỉ con người với nhau. Các nhà mạng di động phải nhận thức được trách nhiệm của mình đối với đất nước, đối với dân tộc. Mạng 5G là hạ tầng cho kết nối vạn vật – hạ tầng quan trọng nhất của CMCN 4.0. Việt Nam muốn đi đầu trong CMCN 4.0 thì mạng 5G phải đi trước và cả đi đầu. Mạng lưới, hạ tầng kết nối phải có trước. Đầu tư trước kinh doanh sau, đây phải là triết lý kinh doanh của tất cả các nhà mạng. Mạng 5G cho kết nối vạn vật của Việt Nam phải vào loại tốt nhất trên thế giới. Số lượng trạm BTS cho 5G sẽ phải lớn hơn rất nhiều so với các công nghệ trước đó. Do vậy, dùng chung hạ tầng, chia sẻ hạ tầng viễn thông với các hạ tầng điện, nước, giao thông là rất quan trọng để giảm chi phí xã hội.”

Hiện tại, chất lượng di động băng rộng của Việt Nam vẫn chưa tốt. Với sự kết hợp công nghệ 4G/5G, các doanh nghiệp viễn thông trong nước sẽ cần phải nâng cao chất lượng di động băng rộng để Việt Nam lọt vào Top 30-50 trên thế giới. Tỉ lệ phổ cập smartphone đến 100% người dân Việt Nam cũng sẽ là một yếu tố quan trọng thúc đẩy nhanh chuyển đổi số quốc gia.

Đột phá trong tư duy để Việt Nam bứt phá
Việt Nam đăng cai tổ chức Hội nghị Viễn thông thế giới (Telecom World)

Để ngành viễn thông chuyển đổi sang hạ tầng ICT nhanh hơn, Bộ TT&TT đang đẩy mạnh quá trình đấu thầu và quy hoạch lại tần số để sẵn sàng cho việc triển khai 5G, chuẩn bị thương mại hóa trong năm 2020, đồng thời kiến nghị Chính phủ cho phép thử nghiệm Mobile money.

“Chúng ta đã nói nhiều tới TMĐT, đến khởi nghiệp, đến đổi mới sáng tạo, nhưng lại quên nói đến một trong những nền tảng quan trọng nhất để thúc đẩy chúng là nền tảng thanh toán. Muốn một dịch vụ nào đó phổ biến đến 100% người dân thì đầu tiên là nền tảng thanh toán phải đến được 100% người dân. Không có phương tiện nào có thể thực hiện việc này tốt hơn là di động, là Mobile Money. Ở Việt Nam, tỷ lệ người dùng thẻ tín dụng còn thấp, nhưng mật độ thuê bao di động thì đã trên 100% từ nhiều năm nay”, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng nhìn nhận.

Tại Việt Nam, 99% các giao dịch dưới 100.000 đồng là bằng tiền mặt. Mobile Money sẽ là giải pháp mạnh mẽ để thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt. Câu chuyện ở đây là công nghệ có thể giúp giải quyết rất nhiều vấn đề của đất nước, nhưng phải dám thay đổi, dám chấp nhận các mô hình mới.

Mobile Money là một ví dụ thuyết phục về việc nhà mạng viễn thông có thể trở thành nền tảng của nhiều thứ, chứ không chỉ là hạ tầng viễn thông như hàng trăm năm nay. Vì vậy trong thời gian tới, các doanh nghiệp viễn thông sẽ được kỳ vọng rất nhiều trong việc tự chuyển mình để trở thành nền tảng của dữ liệu, của điện máy đám mây, của nội dung số, của xác thực của IoT…

Bảo vệ Tổ quốc trên không gian mạng

Nếu coi mục tiêu của chuyển đổi số là phát triển quốc gia hùng cường, động lực của chuyển đổi số là thể chế, là công nghệ và đổi mới sáng tạo thì tiền đề của chuyển đổi số chính là an toàn, an ninh không gian mạng. Muốn dựa vào chuyển đổi số để phát triển thành quốc gia hùng cường thì Việt Nam phải là cường quốc về an ninh mạng để đảm bảo an toàn cho quá trình này, tạo niềm tin số cho mọi người.

Tại Hội thảo Ngày An toàn thông tin (ATTT) Việt Nam 2019, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam nhận xét: “Nếu thực hiện đảm bảo ATTT chưa tốt, có nghĩa là nhận thức của chúng ta đang có vấn đề. Thực tế cho thấy, các nước trên thế giới thường đầu tư trung bình 15-20% giá trị dự án CNTT cho việc đảm bảo công tác ATTT. Tại Việt Nam, tỷ lệ này thường xuyên ở mức dưới 5%. Với thực tế này, chưa thể nói Việt Nam đã có nhận thức đầy đủ về ATTT được.”

Để giải quyết thực trạng trên, trước tiên, cần phải thay đổi cách nghĩ về ATTT. Nếu như trước đây, các doanh nghiệp, tổ chức đẩy mạnh triển khai ứng dụng và phát triển CNTT trước, thì giờ đây, ứng dụng và phát triển CNTT phải song hành cùng an toàn, an ninh mạng.

Nếu như trước đây khi xảy ra sự cố ATTT, các cơ quan, doanh nghiệp cố gắng giữ kín, càng ít người biết càng tốt, thì giờ đây, họ phải hiểu rằng không ai an toàn một mình trong không gian mạng. Càng chia sẻ, chúng ta càng an toàn hơn. Không chia sẻ thì sau chúng ta lại sẽ là một doanh nghiệp nào đó nữa bị tấn công tương tự. Mức độ bảo đảm an toàn, an ninh mạng của một cơ quan, tổ chức không phải nằm ở việc cơ quan, tổ chức đó có bị tấn công hay không, mà nằm ở cách thức cơ quan, tổ chức đó phản ứng như thế nào sau khi bị tấn công. Nếu họ rút ra được những kinh nghiệm, bài học để khắc phục sự cố của hệ thống và chia sẻ thì sẽ giúp cả cộng đồng cùng nâng cao độ an toàn trước các sự cố ATTT.

Đột phá trong tư duy để Việt Nam bứt phá

Cũng đã đến lúc cần phải thay đổi cách làm. Nếu trước đây, khi đầu tư, các cơ quan, đơn vị thường chú trọng đầu tư cho giải pháp, thiết bị mà ít chú trọng đến con người, quy trình. Giờ đây, con người là quan trọng nhất, sau đó đến quy trình, rồi mới đến giải pháp, thiết bị. Mỗi cơ quan, tổ chức cần bảo đảm tỷ lệ hợp lý, cân đối cả ba yếu tố này.

Nếu như trước đây, chúng ta thường tự đầu tư, tự bảo đảm an toàn, an ninh mạng cho cơ quan, tổ chức của mình, thì giờ đây, chúng ta phải hiểu rằng, những dịch vụ tốt nhất được cung cấp bởi những doanh nghiệp chuyên nghiệp nhất.

Việt Nam rất cần nâng cao tiềm lực an toàn, an ninh mạng quốc gia, làm chủ công nghệ để bảo đảm an toàn. Cơ quan, tổ chức nhà nước phòng, chống tấn công mạng cần ưu tiên sử dụng các sản phẩm “Make in Vietnam”. Các doanh nghiệp tiên phong về ATTT cần phát triển hệ sinh thái sản phẩm an toàn, an ninh mạng Việt Nam phục vụ Chính phủ điện tử, đô thị thông minh và hệ thống thông tin quan trọng quốc gia.

Việt Nam có lợi thế lớn khi có khoảng 1 triệu nhân lực trong lĩnh vực ICT. Nguồn nhân lực an toàn, an ninh mạng vào loại tốt trên thế giới, với những chuyên gia đạt đẳng cấp quốc tế. Việt Nam hoàn toàn có thể sinh ra những doanh nghiệp lớn mạnh để trở thành cường quốc an toàn, an ninh mạng, nhằm bảo vệ sự thịnh vượng của Việt Nam trên không gian mạng.

Năm 2019 cũng đánh dấu chuyển biến quan trọng trong lĩnh vực ATTT với việc Luật An ninh mạng chính thức có hiệu lực. Luật An ninh mạng cùng với Luật Bảo vệ bí mật nhà nước và các quyết định, chỉ thị, nghị định được Thủ tướng ký ban hành trong năm 2018 như Nghị định số 130/2018/NĐ-CP (quy định chi tiết thi hành Luật Giao dịch điện tử về chữ ký số và dịch vụ chứng thực chữ ký số), Nghị định số 53/2018/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung Nghị định 58/2016/NĐ-CP ngày 1/7/2016 của Chính phủ quy định chi tiết về kinh doanh sản phẩm, dịch vụ mật mã dân sự và xuất khẩu, nhập khẩu sản phẩm mật mã dân sự), Chỉ thị số 14/CT-TTg (về việc nâng cao năng lực phòng chống phần mềm độc hại), Quyết định 28/2018/QĐ-TTg (về việc gửi, nhận văn bản điện tử giữa các cơ quan trong hệ thống hành chính nhà nước), Quyết định số 1017/QĐ-TTg (về việc Phê duyệt Đề án Giám sát an toàn thông tin mạng đối với hệ thống, dịch vụ CNTT phục vụ chính phủ điện tử đến năm 2020, định hướng đến năm 2025) đã hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật liên quan tới thể chế từ cấp Trung ương tới các bộ, ngành và địa phương về đảm bảo an toàn an ninh mạng.

Luật An ninh mạng tập trung quy định về triển khai hoạt động bảo vệ an ninh mạng một cách đồng bộ, thống nhất từ Trung ương tới địa phương, trọng tâm là các cơ quan nhà nước và tổ chức chính trị, quy định rõ các nội dung triển khai, hoạt động kiểm tra an ninh mạng đối với hệ thống thông tin của các cơ quan, tổ chức này. Cơ sở hạ tầng không gian mạng quốc gia, cổng kết nối mạng quốc tế cũng là một trong những đối tượng được bảo vệ trọng điểm.

Nền tảng của Chính phủ điện tử là ứng dụng CNTT

Tháng 9/2019 đánh dấu một chuyển biến mới về Chính phủ điện tử (CPĐT) tại Việt Nam, khi Thủ tướng Chính phủ giao Bộ TT&TT chủ trì các nhiệm vụ xây dựng Chính phủ điện tử. Hiện từng tỉnh, từng bộ của Việt Nam đều đã có cách làm riêng về xây dựng CPĐT. Tuy vậy, hệ thống của các bộ ngành, địa phương vẫn chưa kết nối, chia sẻ được với nhau. Để làm được điều đó, cần đẩy nhanh sự ra đời của một nền tảng dùng chung. Đây sẽ là trọng trách của Bộ TT&TT trong thời gian tới.

Để đẩy nhanh việc ứng dụng CNTT trong Chính phủ, từ Trung ương tới các địa phương, các tỉnh thành và các bộ cũng cần thay đổi tư duy, trong phân bổ ngân sách, hàng năm phải có hạng mục chi cho CNTT. Hạt nhân triển khai CNTT tại các địa phương phải là Sở TT&TT. Các quy định về dự án CNTT, thuê dịch vụ CNTT theo hướng đặc thù cũng cần sửa đổi. Các đơn vị CNTT của các bộ, các tỉnh/thành phố trực thuộc Trung ương cần xây dựng kế hoạch xây dựng CPĐT và đô thị thông minh theo Khung kiến trúc CPĐT Việt Nam 2.0 đang được Bộ TT&TT trình Chính phủ duyệt.

Để triển khai CPĐT hiệu quả, Bộ trưởng Bộ TT&TT Nguyễn Mạnh Hùng nhận định: “Các địa phương cần triển khai nền tảng trước, triển khai ứng dụng sau, bởi nếu không sẽ chồng chéo dẫn đến đầu tư không hiệu quả. Dữ liệu phải được dùng chung và điều hành tập trung, có như vậy việc chỉ đạo điều hành mới đem lại hiệu quả.”

Đồng thời, Bộ TT&TT sẽ làm việc với từng bộ, từng tỉnh/thành phố để đẩy nhanh xây dựng CPĐT, tháo gỡ khó khăn cho các bộ và tỉnh, tập trung chỉ đạo một số bộ, địa phương làm mẫu, nhất là về đô thị thông minh để đánh giá, hướng dẫn triển khai rộng rãi.

Chuyển đổi số với “Make in Vietnam”

CMCM 4.0 và chuyển đổi số đang mở ra cơ hội lớn cho Việt Nam. Nhưng đây là một sự thay đổi mang tính toàn diện, đến từng doanh nghiệp, từng tổ chức, đến từng người dân, đến mọi lĩnh vực. Vậy ai sẽ là hạt nhân của quá trình chuyển đổi này? Đó chính là các doanh nghiệp ICT Việt Nam. Cần phải phát triển thêm 50.000 doanh nghiệp ICT để đẩy nhanh tiến trình chuyển đổi số Việt Nam.

Việt Nam cần tập trung phát triển 4 loại doanh nghiệp công nghệ số. Một là, các doanh nghiệp công nghệ lớn, làm chủ quá trình nghiên cứu phát triển các công nghệ cốt lõi và đầu tư hạ tầng ICT. Cần khoảng 10-20 doanh nghiệp có tiềm lực về tài chính, thị trường và nhân lực. Hai là, các doanh nghiệp công nghệ đã có 10-20 năm kinh nghiệm. Hiện Việt Nam đang có hàng ngàn doanh nghiệp dạng này, nhưng đang chủ yếu làm gia công thì nay cần chuyển sang làm sản phẩm, tập trung làm các platforms chuyển đổi số. Ba là, các doanh nghiệp công nghệ mới khởi nghiệp, làm tư vấn công nghệ, chuyển giao công nghệ, mang công nghệ số áp dụng vào mọi lĩnh vực kinh tế, xã hội. Sẽ cần hàng chục ngàn, hàng trăm ngàn doanh nghiệp loại này. Cuối cùng là các doanh nghiệp khởi nghiệp đổi mới sáng tạo, phát triển các công nghệ mới, mô hình kinh doanh mới đột phá. Việt Nam có được hàng trăm doanh nghiệp loại này cũng đã rất thành công.

Để đẩy mạnh công nghiệp CNTT trong thời đại CMCN 4.0, cần 5 yếu tố nền tảng quan trọng. Thứ nhất, chính sách của Chính phủ cần thay đổi để chấp nhận các công nghệ mới, mô hình kinh tế mới. Thứ hai, phải tự sản xuất được các thiết bị IoT, xây dựng các trung tâm dữ liệu lớn để xử lý hàng tỷ thiết bị, hàng nghìn tỷ kết nối với lượng dữ liệu khổng lồ. Thứ ba, phải có cơ sở hạ tầng CNTT tiên tiến với mạng băng rộng tốc độ cao 5G, cùng tỷ lệ sử dụng smartphone đạt 100% dân số. Thứ tư, Chính phủ ban đầu sẽ hỗ trợ ngành công nghiệp bằng cách phân bổ nhiều hơn chi tiêu cho các sản phẩm 4.0. Cuối cùng là đào tạo nguồn nhân lực, đặc biệt là đào tạo lại kỹ năng và đào tạo kỹ năng nâng cao.

Cách tiếp cận chính sách theo cách truyền thống thường là: Quản được thì mở, quản đến đâu thì mở đến đó, không quản được thì đóng. Cách tiếp cận mới mà nhiều nước áp dụng, gọi là cách tiếp cận Sandbox: Cái gì không biết quản thế nào thì không quản, cho tự phát triển, nhưng trong một không gian nhất định, trong một thời gian nhất định, để các vấn đề được bộc lộ một cách rõ ràng, mà thường là không nhiều như lúc đầu các nhà quản lý dự đoán. Sau đó mới hình thành chính sách, hình thành quy định để quản lý. Đây là một trong những cách tiếp cận chính sách phù hợp với cuộc CMCN 4.0, phù hợp để đón nhận các mô hình kinh doanh mới, để đón nhận các sáng tạo đổi mới, các sáng tạo mang tính phá huỷ cái cũ.

Chiến lược CMCN 4.0 của Việt Nam dự kiến sẽ gồm ba giai đoạn. Giai đoạn một, đẩy nhanh việc áp dụng CMCN 4.0 trong tất cả các ngành nhằm tăng hiệu quả hoạt động và năng suất lao động và tạo cơ hội mới cho tăng trưởng. Giai đoạn hai, tập trung vào nghiên cứu và làm chủ công nghệ để phát triển các sản phẩm 4.0, thông qua chương trình “Make in Vietnam”. Giai đoạn ba, sử dụng CMCN 4.0 như một lợi thế cạnh tranh trong nước và toàn cầu để hiện thực hóa các mục tiêu của Việt Nam cho công nghiệp hóa và hiện đại hóa quốc gia.

Tạo đồng thuận, niềm tin và khát vọng Việt Nam hùng cường

Sứ mạng của báo chí là phải thể hiện dòng chảy chính của xã hội Việt Nam, tạo đồng thuận, niềm tin xã hội và khát vọng Việt Nam hùng cường. Một đất nước muốn vươn lên thì sức mạnh chính phải là sức mạnh tinh thần. Báo chí phải tạo ra sức mạnh tinh thần đó, tạo ra năng lượng tích cực cho xã hội, cho người dân. Dù là đưa tin tiêu cực hay tích cực thì vẫn phải với mục tiêu khích lệ sự phát triển đi lên, làm cho Việt Nam mạnh lên, ổn định, chứ không phải làm xói mòn lòng tin và sức mạnh của đất nước.

Muốn quản lý được báo chí thì đầu tiên phải nhìn thấy toàn bộ bức tranh hàng trăm triệu thông tin mỗi ngày trên không gian mạng, phải giám sát được, đo lường được, phân tích và dự báo được các xu thế, phát hiện sai phạm để nhắc nhở. Các đơn vị, cá nhân sai phạm có hệ thống cần phải xử lý rất nghiêm minh.

Đột phá trong tư duy để Việt Nam bứt phá

Năm 2019, Bộ TT&TT đã triển khai Quy hoạch phát triển và quản lý báo chí đến 2025, giúp giải quyết một số vấn đề nổi cộm trong lĩnh vực báo chí hiện nay như tình trạng báo hoá tạp chí, báo hoá trang tin điện tử tổng hợp, giải quyết nạn phóng viên làm tiền doanh nghiệp.

Nhiều báo hiện nay không nhận được hỗ trợ tài chính của Nhà nước, tự tìm nguồn thu trên thị trường. Trong khi đó, thị trường quảng cáo bị chia sẻ gần 40% với mạng xã hội, và con số này có xu thế ngày càng tăng lên. Bộ TT&TT sẽ sớm hoàn thiện cơ chế đặt hàng báo chí, đề xuất cơ chế thuế, cơ chế tự chủ tài chính thuận lợi cho báo chí phát triển.

Công nghệ số đang ảnh hưởng mạnh mẽ tới lĩnh vực báo chí truyền thông, làm thay đổi các hình thức truyền tải tin tức truyền thống. Nhưng các cơ quan báo chí lại đang là người đi sau về công nghệ nhất. Đứng trước những thách thức khác nhau của nhu cầu đổi mới công nghệ, nhiều cơ quan báo chí đã lỗi hẹn, đã bỏ cuộc hoặc thậm chí chưa từng bắt đầu.

Công nghệ sẽ tạo cuộc chơi mới, tạo mô hình kinh doanh mới. Vì thế, quá trình tìm lời giải về công nghệ phải song song với việc tìm ra các mô hình kinh tế mới cho báo chí, trong bối cảnh hệ sinh thái truyền thông số trên toàn thế giới đang có những biến động mạnh, đặt tất cả các cơ quan báo chí trước bài toán khốc liệt để tồn tại và phát triển.

Người làm báo có thể cho rằng công nghệ mới sẽ phức tạp, nhưng sự phức tạp đó lại giúp cho việc làm báo đơn giản hơn. Sự phức tạp của công nghệ không liên quan đến người làm báo, hãy đẩy sự phức tạp của công nghệ cho công ty công nghệ. Chuyển đổi số báo chí cần có những công ty công nghệ đi bên cạnh hỗ trợ. Rất may là Việt Nam có những công ty công nghệ số rất mạnh, không chỉ cung cấp hạ tầng viễn thông, hạ tầng CNTT, hạ tầng Cloud, họ còn có thể phát triển các Platforms, các ứng dụng cho báo chí, nhất là các Platforms dùng chung cho báo chí.

Một mô hình kinh doanh mới, một hệ sinh thái mới cần được phát triển để báo chí có thể làm tốt hơn sứ mạng của mình. Các doanh nghiệp VT-CNTT nói riêng và các doanh nghiệp công nghệ số nói chung cần chung tay vì sự phát triển của báo chí nước nhà, cũng là vì sự phát triển của chính mình.

Huy Phong (ghi)

Đột phá trong tư duy để Việt Nam bứt pháCông nghệ